Bookmark and Share

Speciale kraan plaatst gigantische blokken op 15cm nauwkeurig

Een belangrijk onderdeel van de constructie van de harde zeewering is de blokkendam. Met zo'n 20.000 betonblokken van 2,5 bij 2,5 bij 2,5, met elk een gewicht van ruim 40.000 kilo wordt de constructie beschermd tegen de sterkste golven. De blokken zijn afkomstig uit de blokkendam die voorheen de bestaande Maasvlakte bescherming bood en worden door een drijvende kraan (backhoe) opgenomen en over de weg naar het werk gebracht. De Blockbuster plaatst vervolgens de betonblokken na het aanbrengen van de breuksteen bovenop de constructie. Het grootste deel van de blokkendam ligt onder water. Alleen bij hoge golfslag breken de golven op en over de blokkendam. Om met de beschikbare hoeveelheid blokken over een lengte van 3,5 kilometer een nieuwe blokkendam op te bouwen is een nieuwe manier van stapelen bedacht. Door de blokken slimmer neer te leggen zijn er minder nodig. Dat is noodzakelijk omdat een langere blokkendam terug moet komen.

Om de blokken zorgvuldig op hun plek te leggen is een specialistische landgebonden kraan ontwikkeld. Deze Blockbuster heeft vijftig ton hefvermogen en een bereik van 63 meter vanuit het hart van de kraan. Op deze afstand kan de kraan de blokken nog altijd tot op 15 cm nauwkeurig plaatsen.

De Blockbuster is een gemodificeerde E-crane van producent Indusign. In de standaard uitvoering kon de E-crane, waarbij de ‘E' staat voor equilibrium (evenwicht), niet ver genoeg reiken. De schijnbaar eenvoudige oplossing blijkt te voldoen. Door het bewegende deel, de bovenwagen, niet in het midden van de onderwagen maar op de zijwaarts uistekende hoofdbalk te plaatsen, wordt de benodigde 50 meter wel gehaald. Een contragewicht van 360 ton, gevormd door 9 betonblokken zorgt voor het evenwicht. Ook de onderwagen behoefde aanpassing. Drie dubbele sets rupsbanden zorgen voor voldoende mobiliteit.

In februari 2010 werd op locatie gestart met de opbouw van de kraan. Toen werd de eerste zware verbindingsbalk van de onderwagen op de rupsbanden gehesen en werd de hoofdbalk geplaatst. Vervolgens werd het contragewicht geplaatst, waarna de hoofdarm en de voorarm aan de kraan werden gemonteerd. In de zomer van 2010 konden de eerste proeven gedraaid worden en ervaring opgedaan. PUMA heeft tests uitgevoerd met verschillende grijpers: voor de 40 ton zware betonblokken is een speciale klem ontwikkeld, de grote brokken waterbouwsteen worden met een poliepgrijper geplaatst. Ook de nauwkeurigheid waarmee de kraan werkt en de survey-apparatuur die de verrichtingen van de Blockbuster meet, zijn in deze periode uitvoerig getest.

In de testperiode zijn ook de ervaren kraanmachinisten ingewerkt zodat zij veilig met deze uitzonderlijk grote kraan en de exceptioneel zware last kunnen werken. Ter afsluiting van de testfase werd 'blind' een proefvak gebouwd: uitsluitend met informatie op beeldschermen bouwden de operators 50 meter blokkendam volgens de strikte specificaties. Tweederde deel van de dam komt onderwater te liggen. Bij de plaatsing wordt daarom gebruik gemaakt van akoestische onderwatercamera's en een geavanceerde versie van het 'crane monitoring system'.

Oktober 2010 reed de Blockbuster het nieuwe land op. De eerste werkzaamheden bestonden uit het aanbrengen van een tijdelijke bescherming van de harde zeewering in wording. Dit om afslag van zand en het wegspoelen van stenen tijdens het stormseizoen van 2010/2011 zoveel mogelijk te beperken. Vanuit deze baan worden de blokken sinds 2011 in het definitieve profiel geplaatst.

De Blockbuster heeft een eigen gewicht van zo'n 1200 ton, een contragewicht van 360 ton en is zo'n 30 meter hoog. Volledig in bedrijf kan de Blockbuster per uur zo'n vijftien betonblokken - grotendeels onderwater - positioneren. De Blockbuster wordt in 2011 en 2012 ingezet voor het werk aan de harde zeewering.